مجله لیزان
الزام درج مبلغ پایه سنوات در لیست بیمه
یکی از موضوعاتی که در سالهای اخیر به یکی از چالشهای مهم واحدهای منابع انسانی، حسابداری حقوق و دستمزد و کارفرمایان تبدیل شده است، نحوه اعمال و درج مبلغ پایه سنوات در لیست بیمه تأمین اجتماعی است. اگرچه پایه سنوات سالها به عنوان یکی از اجزای حقوق و مزایای کارگران شناخته میشد، اما در بسیاری از کارگاهها بهدرستی در لیست بیمه منعکس نمیشد و همین موضوع باعث ایجاد مغایرت میان حقوق واقعی کارگران و سوابق بیمهای آنان میگردید.
با صدور بخشنامههای جدید سازمان تأمین اجتماعی، موضوع درج پایه سنوات در لیست بیمه از حالت توصیهای خارج شده و به یک الزام قانونی تبدیل شده است. بر این اساس، کارفرمایان موظف هستند مبلغ پایه سنوات پرداختی به کارکنان مشمول قانون کار را در لیستهای ارسالی به سازمان تأمین اجتماعی درج نمایند.
پایه سنوات چیست؟
پایه سنوات مبلغی است که به منظور جبران سابقه کار کارگران و افزایش تدریجی مزد آنان پرداخت میشود. این مبلغ بر اساس مصوبات سالانه شورای عالی کار تعیین شده و به کارگرانی تعلق میگیرد که حداقل یک سال سابقه کار در همان کارگاه یا یک سال از دریافت آخرین پایه سنوات آنان گذشته باشد.
در واقع پایه سنوات بخشی از مزد کارگر محسوب میشود و برخلاف برخی مزایا که ماهیت رفاهی دارند، ماهیت مزدی دارد. همین ویژگی باعث شده است که سازمان تأمین اجتماعی آن را جزء اقلام مشمول کسر حق بیمه تلقی کند.
آیا پایه سنوات مشمول بیمه است؟
یکی از پرتکرارترین سؤالات حسابداران این است که آیا پایه سنوات مشمول بیمه است یا خیر؟
پاسخ کاملاً روشن است. از آنجا که پایه سنوات جزئی از مزد ثابت و مستمر کارگر محسوب میشود، مشمول کسر حق بیمه خواهد بود. سازمان تأمین اجتماعی نیز در بخشنامههای مربوط به دستمزد مبنای کسر حق بیمه، صراحتاً بر این موضوع تأکید کرده است.
بنابراین زمانی که کارفرما مبلغی را تحت عنوان پایه سنوات به کارگر پرداخت میکند، باید حق بیمه مربوط به آن را نیز محاسبه و پرداخت نماید.
در این مقاله به بررسی کامل مفهوم پایه سنوات، علت الزام درج آن در لیست بیمه، آثار عدم رعایت این الزام و نکات اجرایی مربوط به آن خواهیم پرداخت.
چرا درج پایه سنوات در لیست بیمه اهمیت دارد؟
ثبت پایه سنوات در لیست بیمه تنها یک الزام اداری نیست، بلکه آثار مهمی برای کارگر و کارفرما دارد.
مهمترین دلایل اهمیت درج پایه سنوات عبارتاند از:
1. واقعی شدن سوابق دستمزدی کارگر
مبنای بسیاری از تعهدات سازمان تأمین اجتماعی از جمله مستمری بازنشستگی، ازکارافتادگی و فوت بر اساس دستمزدهای ثبت شده در سوابق بیمهای افراد تعیین میشود.
اگر پایه سنوات در لیست بیمه درج نشود، دستمزد ثبت شده کمتر از مبلغ واقعی خواهد بود و در نتیجه مزایای آینده کارگر نیز کاهش پیدا میکند.
2. جلوگیری از مطالبه حق بیمه و جرائم
در صورتی که سازمان تأمین اجتماعی در بازرسیهای خود متوجه شود پایه سنوات به کارکنان پرداخت شده اما در لیست بیمه لحاظ نشده است، میتواند حق بیمه مربوطه را مطالبه نماید.
علاوه بر اصل حق بیمه، جرائم مربوط به تأخیر و عدم پرداخت نیز به کارفرما تعلق خواهد گرفت.
3. جلوگیری از اختلافات کارگری
در بسیاری از پروندههای اداره کار، اختلاف میان کارگر و کارفرما ناشی از مغایرت میان حقوق واقعی و حقوق ثبت شده در اسناد بیمهای است.
ثبت صحیح پایه سنوات در لیست بیمه میتواند از بروز بخش قابل توجهی از این اختلافات جلوگیری کند.
بخشنامه الزام درج پایه سنوات در لیست بیمه
باتوجهبه نامه شماره 290/1403/6965 سازمان تامین اجتماعی استان اصفهان به تاریخ 1403/02/10، واحدهای وصول حق بیمه، کارگزاری ها و همچنین کارفرمایانی که دارای بیمه شده مشمول قانون کار می باشند باید به این نکته توجه داشته باشند که بایستی مبلغ پایه سنوات در زمان تهیه لیست برخط آنلاین (لیست های کمتر از ۶۰ نفر بیمه شده) و کپی لیست از ماه قبل در سامانه متمرکز لیست هوشمند از ابتدای سال ۱۴۰۳ درج گردد.
باتوجهبه ضرورت درج مبلغ پایه سنوات در زمان تهیه لیست بر خط آنلاین و کپی لیست از ماه قبل در سامانه متمرکز لیست هوشمند از ابتدای سال 1403 به پیوست جداول بروزرسانی شده پایه سنواتی در سال 1403 ارسال می گردد. مقتضی است دستور فرمایید نسبت به اطلاع رسانی موضوع به همکاران شاعل در واحد وصول حق بیمه، کارگزاری ها و همچنین کارفرمایانی که دارای بیمه شده مشمول قانون کار می باشند از طرق مختلف از قبیل ارسال پیامک، نصب بنر و سایر روش های مهمول اقدام لازم را به عمل آورند.
نحوه درج پایه سنوات در لیست بیمه
در سامانه ارسال لیست بیمه تأمین اجتماعی، محل مشخصی برای ثبت پایه سنوات در نظر گرفته شده است.
حسابداران باید توجه داشته باشند که:
- مبلغ پایه سنوات از مزد روزانه یا ماهانه تفکیک شود.
- مبلغ مربوط در فیلد اختصاصی پایه سنوات ثبت گردد.
- حق بیمه متناسب با آن محاسبه شود.
- اطلاعات ثبت شده با لیست حقوق و دستمزد شرکت مطابقت داشته باشد.
عدم تطابق بین لیست حقوق و لیست بیمه میتواند در آینده موجب ایجاد مغایرت و مطالبه حق بیمه گردد.
آیا همه کارکنان مشمول پایه سنوات هستند؟
خیر.
پایه سنوات صرفاً به کارکنانی تعلق میگیرد که شرایط مقرر در مصوبات شورای عالی کار را داشته باشند.
به طور کلی کارکنانی که حداقل یک سال سابقه کار در کارگاه داشته باشند یا یک سال از دریافت آخرین پایه سنوات آنان گذشته باشد، مشمول دریافت پایه سنوات خواهند بود.
بنابراین قبل از درج پایه سنوات در لیست بیمه باید ابتدا احراز شود که کارگر مشمول دریافت این مزایا است.
پیامدهای عدم درج پایه سنوات در لیست بیمه
برخی کارفرمایان تصور میکنند که چون مبلغ پایه سنوات نسبتاً اندک است، عدم درج آن در لیست بیمه مشکل خاصی ایجاد نمیکند. این تصور کاملاً اشتباه است.
عدم درج پایه سنوات ممکن است منجر به موارد زیر شود:
- مطالبه مابهالتفاوت حق بیمه
- تعلق جرائم بیمهای
- ایجاد مغایرت در حسابرسیهای تأمین اجتماعی
- اعتراض کارکنان نسبت به سوابق بیمهای
- کاهش مستمری بازنشستگی کارکنان
- افزایش ریسک دعاوی کارگری
به همین دلیل توصیه میشود تمامی اقلام مشمول بیمه از جمله پایه سنوات به شکل دقیق در لیستهای بیمهای منعکس شوند.
اشتباهات رایج حسابداران در ثبت پایه سنوات
در فرآیند تهیه لیست بیمه معمولاً چند اشتباه پرتکرار مشاهده میشود:
ثبت پایه سنوات در حقوق پایه
برخی حسابداران پایه سنوات را به حقوق پایه اضافه میکنند و آن را جداگانه نشان نمیدهند.
عدم اعمال پایه سنوات برای کارکنان واجد شرایط
گاهی به دلیل عدم کنترل سابقه کارکنان، پایه سنوات برای افراد مشمول در نظر گرفته نمیشود.
مغایرت بین لیست بیمه و فیش حقوقی
در برخی شرکتها مبلغ پایه سنوات در فیش حقوقی درج میشود اما در لیست بیمه لحاظ نمیگردد.
عدم بهروزرسانی نرمافزارهای حقوق و دستمزد
استفاده از نرمافزارهای قدیمی ممکن است باعث ارسال اطلاعات ناقص به سازمان تأمین اجتماعی شود.
جمعبندی
پایه سنوات یکی از اجزای مزدی حقوق کارگران است که مشمول کسر حق بیمه بوده و باید در لیست بیمه تأمین اجتماعی درج شود. سازمان تأمین اجتماعی نیز با صدور بخشنامههای جدید بر الزام درج این مبلغ در لیستهای بیمه تأکید کرده است.
عدم رعایت این الزام میتواند موجب مطالبه حق بیمه، تعلق جرائم و ایجاد مشکلات متعدد برای کارفرمایان و حسابداران شود. از این رو توصیه میشود واحدهای مالی و منابع انسانی با دقت کامل نسبت به محاسبه و ثبت پایه سنوات اقدام نمایند تا از هرگونه مغایرت و ریسک قانونی جلوگیری شود.
آموزش کامل حقوق و دستمزد ۱۴۰۵
اگر میخواهید تمامی مباحث حقوق و دستمزد از جمله:
- محاسبه پایه سنوات
- پایه سنوات تجمیعی
- عیدی و سنوات
- اضافه کاری
- شب کاری
- حق اولاد
- حق مأموریت
- لیست بیمه
- مالیات حقوق
- ثبتهای حسابداری حقوق و دستمزد
را به صورت کاملاً کاربردی و پروژهمحور یاد بگیرید، پیشنهاد میکنیم در دوره جامع حقوق و دستمزد ویژه سال ۱۴۰۵ شرکت کنید.
در این دوره تمامی محاسبات به همراه مثالهای واقعی، فایلهای اکسل، آموزش تهیه لیست بیمه و مالیات و نکات کاربردی مورد نیاز بازار کار آموزش داده شده است.
🔗 برای مشاهده جزئیات و ثبتنام در دوره حقوق و دستمزد ۱۴۰۵ روی لینک زیر کلیک کنید:
